Getur hreyfing dregi r svefnvandamlum?

Svefn er lfsnausynlegur og mikilvgur ttur a halda gri heilsu. Einnig er tali a svefn veri mikilvgari eftir v sem vi eldumst (1).

hyggjuefni er hversu algengt krnskt svefnleysi er og tni ess eykst me aldri (2). Hr essari grein verur fjalla um hvernig hrif hreyfing hefur svefn. Aallega verur rtt um hrif hreyfingar einstaklinga sem glma vi krnskt svefnleysi, en eru a ru leyti heilbrigir einstaklingar. Aallega verur fjalla um flk mijum aldri og eldra flk.

Krnskt svefnleysi er egar einstaklingur hefur tt vi langvarandi vandaml me svefn. Einkennin geta meal annars veri a eiga erfitt me a sofna, vakna oft, vakna of snemma ea sofa slitrtt (3). Krnsku svefnleysi fylgir oft reyta daginn, skapsveiflur og slm lfsgi (3). Faraldsfri rannskn fr 2008 snir a a eru um 20-35% af almennu i sem er a glma vi einkenni krnsks svefnleysis og a eru um 10-20% sem eru me greininguna krnskt svefnleysi (4).

Algengara er a eldra flk glmi vi krnskt svefnleysi og konur eru lklegri en karlar (2). Lengi hefur v veri haldi fram a me hkkandi aldri urfi minni svefn (5). rtt fyrir a eru svefnvandaml algengari eftir v sem flk eldist (5). Rannsknir hafa snt a me aldrinum dregur r tmanum sem vi num R.E.M. svefni mean vi sofum (5). ess sta eykst tminn lttum svefni ea stigi eitt og tv. Tali er a stan fyrir minnkuum tma R.E.M. svefni s ekki beint vegna aldurs heldur frekar t af rum ttum sem fylgja v a eldast. ttir eins og sjkdmar, gesjkdmar og aukin lyfjanotkun (5). Einnig er lklegra a afleiingar svefnleysis hafi meiri hrif eldra flk en ara (5).

Rannsknir hafa snt fram a hreyfing hafi g hrif krnskt svefnleysi. Hreyfingin hefur hrif gi svefns, dregur r tmanum sem a tekur a sofna samt v a auka heildarsvefntmann (1, 6-9). Rannsknir hafa einnig snt fram a eir sem sofa illa eru oftar en ekki einstaklingar sem hreyfa sig ekki reglulega (10).

Skoa hefur veri hversu mikil hreyfing og hvaa meferarform eru skilegust egar kemur a v a draga r einkennum krnsks svefnleysis. Rannsku voru rj mismunandi meferarform til a sj hvert eirra sndi fram bestan rangur a bta svefn hj einstaklingum me krnsk svefnvandaml (1).

Skou var milungskef af lofthri jlfun , mikil kef af lofthri jlfun og milungskef styrktarjlfun. a sem kom best t var milungskef af lofthri jlfun (1). egar meferarformin eru skou t fr aldri kemur ljs a bi hreyfing af mealkef- og mikilli kef hefur g hrif krnskt svefnleysi hj flki mijum aldri (8, 11). Hreyfing af mealkef hefur betri hrif eldra flk (60+) heldur en hreyfing af mikilli kef (8, 11). Mikilvgt er a kef og magn hreyfingar henti hverjum og einum til a hafa g hrif svefnvenjur eirra (11).

egar tala er um a fa af ltilli kef er a 30-50% af hmarkspls, milungskef er 60-70% af hmarkspls og mikil kef er 70-85% af hmarkspls (12). Margar rannsknir hafa snt fram au gu hrif sem meal ea mikil hreyfing hefur svefn (7). Rannsknir hafa snt a lgmarkshreyfing hefur einnig g hrif krnsk svefnvandaml (7). egar um lgmarkshreyfingu er a ra er mia vi 150 mntur viku ea meira af milungs- ea mikilli kef (7).

Mikilvgt er a reyna a fara hinn gullna mealveg ar sem hreyfingin virist ekki alltaf hafa g hrif svefn. a snir sig kerfisbundinni rannskn sem ger var afreksrttaflki (18 ra og eldri) ar sem ljs kom a eir einstaklingar upplifa oft einkenni krnsks svefnleysis (13). En tala er um a stan fyrir krnsku svefnleysi hj . . . LESA MEIRA


Athugasemdir

Svi

  • Um Heilsutorg
  • Twitter
  • Heilsutorg  Facebook
  • RSS af heilsutorg
  • Mobile tgfa af heilsutorg.com
  • Veftr